Winstgevend, maar toch bijna failliet: Het belang van cashflowbeheer

Waarom winst niet altijd direct cashflow oplevert

Een onderneming kan winstgevend zijn zonder dat er direct geld op de rekening binnenkomt.

Een resultatenrekening wordt opgesteld volgens het principe van accrual accounting. Omzet wordt geboekt zodra een onderneming haar prestatieverplichting heeft vervuld door goederen of diensten aan de klant te leveren, ook al heeft de klant nog niet betaald. Kosten worden toegewezen aan de periode waarin ze zijn gemaakt, niet aan het moment waarop het geld daadwerkelijk van de rekening gaat.

Cash werkt anders. Er staat geld op de rekening, of niet. Een factuur van honderdduizend euro kan volledig als winst zijn geboekt, terwijl de klant negentig dagen de tijd krijgt om te betalen. Ondertussen lopen de lonen door, moet de huur worden betaald en wachten leveranciers op hun geld. Zonder buffer kun je dan tegen een liquiditeitsprobleem aanlopen, zelfs wanneer een onderneming op papier uitstekend presteert.

Veelvoorkomende oorzaken van liquiditeitsproblemen

Een aantal oorzaken keren in de praktijk steeds terug.

• Snelle groei. Bij snelle groei stijgen bijvoorbeeld voorraden en openstaande facturen vaak sneller dan de omzet zelf. Elke extra euro omzet moet eerst voorgefinancierd worden: grondstoffen inkopen, salarissen betalen en vervolgens weken tot maanden wachten tot de klant betaalt. Hoe sneller een bedrijf groeit hoe sterker dit de cashpositie kan uitputten. Voor dit verschijnsel bestaat zelfs een term: Growing Broke, waarbij groei leidt tot toenemende druk op liquiditeit.
• Ook de manier waarop investeringen worden gefinancierd, kan invloed hebben op de liquiditeitspositie. Wanneer een langlopende investering, zoals een pand of machine, wordt gefinancierd met kortlopend krediet, ontstaat een mismatch tussen de looptijd van de investering en die van de financiering. Het risico ontstaat dat de lening moet worden afgelost voordat de investering voldoende kasstromen heeft gegenereerd. Hierdoor kan de onderneming afhankelijk worden van herfinanciering, wat haar kwetsbaar maakt voor liquiditeitsrisico’s.
• Klanten krijgen lange betaaltermijnen, terwijl leveranciers zelf snel betaald willen worden. Hierbij ontstaat een verschil tussen het moment waarop omzet wordt gerealiseerd en het moment waarop de bijbehorende kasstroom binnenkomt. Hoe groter dit verschil is, hoe meer kapitaal nodig is om de dagelijkse bedrijfsvoering te financieren.

Daarnaast ligt de focus binnen veel ondernemingen voornamelijk op omzet, marge en winstgevendheid, wat op zichzelf logisch is: uiteindelijk wil je winst maken. Echter geven deze indicatoren geen volledig beeld van de liquiditeitspositie van de onderneming. Zonder vooruitkijkende blik op verwachte kasstromen wordt een dreigend liquiditeitsprobleem pas zichtbaar wanneer de financiële ruimte om bij te sturen al beperkt is.

Liquiditeitsproblemen voorkomen

Liquiditeitsproblemen ontstaan vaak niet van de ene op de andere dag, maar bouwen zich geleidelijk op. Door tijdig inzicht te krijgen in toekomstige kasstromen kunnen knelpunten vroeg worden gesignaleerd en voorkomen.

Met de onderstaande maatregelen verklein je de kans op liquiditeitsproblemen en ontdek je welke mogelijkheden er zijn om extra liquiditeit of financieringsruimte vrij te maken wanneer dat nodig is.

1. Werk met een cashflowforecast

Hoewel de toekomst in beginsel niet voorspelbaar is, is het belangrijk om een realistische inschatting te maken van de verwachte inkomsten en uitgaven. Maak daarom een overzicht van de komende twaalf maanden waarin je de verwachte kasstromen in kaart brengt. Zo krijg je tijdig inzicht in mogelijke liquiditeitsknelpunten en ontstaat er voldoende ruimte om tijdig te anticiperen voordat problemen zich daadwerkelijk voordoen.

2. Korting aanbieden bij snelle betalingen

Hoe sneller facturen worden betaald, hoe sneller omzet wordt omgezet in beschikbare liquiditeit. Dit kan worden bereikt door klanten een korting aan te bieden bij snelle betaling of kortere betalingstermijnen af te spreken.

3. Houd grip op je debiteurenbeheer.

Goed debiteurenbeheer draait niet alleen om het innen van achterstallige facturen. Neem al voor de vervaldatum contact op met klanten om te controleren of de factuur in goede orde is ontvangen en verwerkt. Eventuele problemen kunnen dan vroegtijdig verholpen worden en zo zorg je voor relatief minder dubieuze debiteuren.

4. Optimaliseer je voorraadbeheer

Hoe meer voorraad wordt aangehouden, hoe meer kapitaal vastzit in de operatie. Door kritisch te kijken naar voorraadniveaus en goede afspraken te maken met leveranciers over levertijden, kan de voorraad worden verlaagd zonder dat de bedrijfsvoering direct in gevaar komt. Hierdoor komt liquiditeit vrij die elders in de onderneming kan worden ingezet.

5. Maak gebruik van voorwaartse financiering

Als je onderneming het niet kan veroorloven om lang te wachten op het verkrijgen van geld, dan is voorfinanciering (factoring) iets voor jouw bedrijf. Bij voorfinanciering worden alle verzonden facturen binnen 24 uur nadat ze zijn verstuurd voor een deel of geheel voorgeschoten. Als de factuur door de klant voldaan is, verkrijg je het resterende deel. Zodoende heb je het geld sneller ter beschikking. Hier staat tegenover dat je een vergoeding betaalt voor verkregen diensten.

Advies bij financieringsvraagstukken

Zou je graag financiering willen aantrekken om de volgende stap te zetten met je onderneming? CROP corporate finance adviseert ondernemers over financieringsvraagstukken en groeifinanciering. Benieuwd waar voor jouw onderneming kansen liggen?

Een kennismaking is vrijblijvend en levert altijd waardevolle inzichten op. Neem contact op met Gerben Remmerde of één van onze andere corporate finance-specialisten via cf@crop.nl.