Accepteert een bank ook een beoordelingsverklaring in plaats van een controleverklaring?

7 min

Ja, sommige banken accepteren een beoordelingsverklaring in plaats van een controleverklaring, maar dit hangt af van de specifieke eisen van de bank, de omvang van de financiering en de situatie van jouw organisatie. Bij grotere financieringen of wettelijk controleplichtige ondernemingen zal een bank vrijwel altijd een controleverklaring verlangen. Het verschil tussen beide verklaringen zit in de mate van zekerheid die ze bieden, en dat is precies waar banken hun keuze op baseren. Hieronder lees je wanneer welk type verklaring wordt gevraagd en hoe je hier het beste mee omgaat.

Wat is het verschil tussen een beoordelingsverklaring en een controleverklaring?

Een controleverklaring biedt een redelijke mate van zekerheid over de getrouwheid van de jaarrekening, terwijl een beoordelingsverklaring slechts een beperkte mate van zekerheid geeft. Bij een controle voert de accountant uitgebreide werkzaamheden uit, zoals detailcontroles en waarnemingen. Bij een beoordeling beperkt de accountant zich tot cijferanalyses en het stellen van vragen aan het management.

Het verschil wordt concreter wanneer je kijkt naar de conclusie die de accountant uitspreekt. Bij een controleverklaring geeft de accountant een positief geformuleerd oordeel: “De jaarrekening geeft een getrouw beeld.” Bij een beoordelingsverklaring is de formulering negatief: “Er is niets gebleken op grond waarvan wij zouden moeten concluderen dat de jaarrekening geen getrouw beeld geeft.” Dat klinkt subtiel, maar het verschil in zekerheid is aanzienlijk.

Daarnaast bestaat er nog de samenstellingsverklaring, waarbij de accountant helemaal geen zekerheid verstrekt over de jaarrekening. Voor de volledigheid op een rij:

  • Samenstellingsopdracht: geen zekerheid, de accountant stelt de jaarrekening samen op basis van aangeleverde informatie
  • Beoordelingsopdracht: beperkte mate van zekerheid, gebaseerd op cijferanalyses en vragen
  • Controleopdracht: redelijke mate van zekerheid, gebaseerd op uitgebreide controlewerkzaamheden

Voor banken en andere externe partijen is dit onderscheid cruciaal, omdat zij hun beslissingen baseren op de betrouwbaarheid van de financiële informatie die je aanlevert.

Waarom vragen banken meestal om een controleverklaring?

Banken vragen meestal om een controleverklaring omdat zij de hoogst mogelijke zekerheid willen over de betrouwbaarheid van jouw financiële cijfers voordat zij een financiering verstrekken. Een gecontroleerde jaarrekening verkleint het risico voor de bank en vormt een solide basis voor hun kredietbeoordeling.

Wanneer een bank een financiering verstrekt, neemt zij een financieel risico. Om dat risico goed in te schatten, heeft de bank betrouwbare informatie nodig over de financiële gezondheid van jouw onderneming. Een controleverklaring biedt daarbij het hoogste niveau van zekerheid dat een accountant kan geven. De bank weet dan dat een onafhankelijke, gekwalificeerde accountant uitgebreide werkzaamheden heeft uitgevoerd om vast te stellen dat de jaarrekening een getrouw beeld geeft.

Daarnaast speelt wet- en regelgeving een rol. Ondernemingen die gedurende twee opeenvolgende jaren voldoen aan minimaal twee van de drie criteria (jaaromzet boven 15 miljoen euro, balanstotaal boven 7,5 miljoen euro, of gemiddeld 50 of meer fulltime werknemers) zijn wettelijk controleplichtig. In dat geval is een controleverklaring sowieso verplicht en zal de bank deze ook verwachten.

Tot slot hanteren banken interne richtlijnen die vaak gekoppeld zijn aan de omvang van de financiering. Hoe groter het bedrag, hoe meer zekerheid de bank verlangt. Dit is geen onredelijke eis, maar een logisch gevolg van zorgvuldig risicomanagement.

In welke situaties accepteert een bank wél een beoordelingsverklaring?

Een bank accepteert doorgaans een beoordelingsverklaring wanneer jouw organisatie niet wettelijk controleplichtig is, de gevraagde financiering relatief beperkt is en het risicoprofiel van de onderneming gunstig is. In de praktijk gaat het vaak om kleinere tot middelgrote financieringen bij ondernemingen in het MKB-segment.

Concrete situaties waarin een beoordelingsverklaring voldoende kan zijn:

  • Kleinere financieringen: bij relatief bescheiden kredietbedragen hanteren banken soms minder strenge eisen aan het type verklaring
  • Langlopende bankrelaties: wanneer de bank jouw onderneming al jaren kent en er een vertrouwensrelatie is opgebouwd, kan een beoordelingsverklaring volstaan
  • Niet-controleplichtige ondernemingen: als jouw organisatie onder de wettelijke drempelwaarden blijft, is een controleverklaring niet verplicht en kan de bank een beoordelingsverklaring accepteren
  • Herfinancieringen: bij het verlengen van bestaande financieringen zijn banken soms flexibeler dan bij nieuwe aanvragen

Het is goed om te beseffen dat elke bank eigen beleid voert. Wat bij de ene bank volstaat, kan bij een andere bank onvoldoende zijn. Daarom is het verstandig om vooraf duidelijkheid te vragen over de exacte eisen die jouw bank stelt. Zo voorkom je dat je achteraf voor verrassingen komt te staan.

Hoe bepaal je welk type verklaring jouw bank nodig heeft?

De snelste manier om te bepalen welk type verklaring jouw bank nodig heeft, is door rechtstreeks contact op te nemen met je accountmanager bij de bank en te vragen naar de specifieke eisen die gelden voor jouw financieringsaanvraag. Daarnaast kun je samen met je accountant beoordelen of jouw organisatie wettelijk controleplichtig is.

Een gestructureerde aanpak helpt om snel duidelijkheid te krijgen:

  1. Check de wettelijke controleplicht: voldoet jouw onderneming gedurende twee opeenvolgende jaren aan minimaal twee van de drie criteria (omzet boven 15 miljoen euro, balanstotaal boven 7,5 miljoen euro, of 50+ fte)? Dan ben je wettelijk controleplichtig en is een controleverklaring verplicht.
  2. Vraag de bank om specificatie: banken werken met interne richtlijnen die per financieringsproduct en per bedrag kunnen verschillen. Vraag expliciet welk type verklaring zij verlangen en laat dit schriftelijk bevestigen.
  3. Bespreek de situatie met je accountant: een ervaren accountant kan inschatten welk type opdracht past bij jouw situatie en kan je adviseren over de mogelijkheden.
  4. Houd rekening met toekomstige groei: als jouw organisatie dicht bij de drempelwaarden zit, kan het verstandig zijn om nu al een controleverklaring te laten opstellen. Zo ben je voorbereid op toekomstige eisen.

Het loont om deze stappen te doorlopen voordat je de financieringsaanvraag indient. Wanneer je vooraf weet welk type verklaring nodig is, kun je het traject met je accountant efficiënt inrichten en voorkom je vertragingen in het financieringsproces.

Wat als je organisatie niet controleplichtig is maar de bank toch een controleverklaring vraagt?

Als jouw organisatie niet wettelijk controleplichtig is maar de bank toch een controleverklaring vraagt, kun je kiezen voor een vrijwillige controle. Dit is een volwaardige jaarrekeningcontrole die dezelfde zekerheid biedt als een wettelijke controle, maar die je op eigen initiatief laat uitvoeren om aan de eisen van de bank te voldoen.

Een vrijwillige controle is in de praktijk een veelvoorkomende oplossing. Veel groeiende ondernemingen in het hogere MKB-segment bevinden zich net onder de wettelijke drempelwaarden, terwijl hun financieringsbehoefte wel om een controleverklaring vraagt. In dat geval is een vrijwillige controle een logische stap die je financieringsaanvraag versterkt.

Er zijn ook alternatieve routes die je kunt verkennen:

  • Onderhandel met de bank: bespreek of een beoordelingsverklaring in combinatie met aanvullende informatie (zoals tussentijdse rapportages of prognoses) voldoende is
  • Overweeg een andere bank: verschillende banken hanteren verschillende eisen, dus het kan lonen om meerdere opties te verkennen
  • Kies bewust voor een vrijwillige controle: naast het voldoen aan de bankeisen biedt een controle ook intern waardevolle inzichten in je bedrijfsvoering en risicobeheersing

Een vrijwillige controle hoeft overigens geen eenmalige exercitie te zijn. Wanneer jouw organisatie groeit en de wettelijke drempelwaarden nadert, bouw je met een vrijwillige controle alvast ervaring op met het controleproces. Dat maakt de overgang naar een verplichte controle later soepeler.

Hoe CROP accountants & adviseurs helpt bij de juiste verklaring voor jouw bank

Bij CROP begrijpen we dat een financieringsaanvraag geen moment is voor onduidelijkheid. Onze registeraccountants helpen je snel en helder te bepalen welk type verklaring jouw bank nodig heeft en zorgen voor een efficiënt traject van begin tot eind. Met onze jaarrekeningcontrole en beoordelingsopdrachten bieden we precies de zekerheid die banken en andere stakeholders verlangen.

Wat je van ons kunt verwachten:

  • Heldere analyse van jouw controleplicht en de eisen van jouw bank
  • Pragmatische aanpak bij zowel wettelijke als vrijwillige controles en beoordelingsopdrachten
  • Persoonlijk contact met een vaste accountant die jouw onderneming kent en meedenkt
  • Brede expertise onder één dak via onze accountancy- en adviesdiensten, zodat we ook het grotere plaatje overzien
  • AFM-vergunning (Wta) voor het uitvoeren van wettelijke controles bij reguliere ondernemingen

Of je nu een beoordelingsverklaring of een controleverklaring nodig hebt, wij zorgen ervoor dat je met vertrouwen je financieringsaanvraag kunt indienen. Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek over de mogelijkheden voor jouw organisatie.

Gerelateerde artikelen